Wat is high-risk AI precies en wanneer val je eronder?

thesocialimpactnl
12 sep 2025
3 minuten om te lezen

De Europese AI Act is in werking getreden en brengt een nieuwe realiteit met zich mee voor bedrijven die AI inzetten. Zeker als je werkt met toepassingen die directe impact hebben op mensen. Dan val je misschien onder de categorie high-risk AI. Maar wat betekent dat precies? En wanneer is het op jou van toepassing?

In deze blog leggen we helder uit wat high-risk AI inhoudt, welke voorbeelden er zijn, en wat jij als ondernemer moet weten om compliant én toekomstgericht te blijven werken.

Wat is high-risk AI?

High-risk AI verwijst naar systemen die gebruikt worden in sectoren of processen waar de gevolgen van fouten groot kunnen zijn voor mensen. Denk aan beslissingen over je gezondheid, je baan, je krediet of zelfs je vrijheid.

De Europese Unie heeft hiervoor een lijst opgesteld met situaties waarin het gebruik van AI als hoog risico wordt beschouwd. De reden is simpel: als AI hier faalt, heeft dat directe, soms ernstige impact op mensenlevens.

Voorbeelden van high-risk AI

Je valt onder de regels voor high-risk AI als je AI gebruikt in bijvoorbeeld:

Werving en selectie: AI die sollicitaties screent of kandidaten rangschikt
Gezondheidszorg: AI die diagnoses stelt of behandeladviezen geeft
Financiële diensten: AI die kredietwaardigheid beoordeelt
Onderwijs: AI die toegang tot onderwijs of examens beïnvloedt
Toezicht of rechtshandhaving: AI die gedrag beoordeelt of risico’s inschat
Publieke dienstverlening: AI die bepaalt of iemand recht heeft op een uitkering of vergunning

Ook als jij als ondernemer zo’n systeem ontwikkelt, verkoopt of integreert in je diensten, krijg je met deze regelgeving te maken.

Val je hieronder? Stel jezelf deze 5 vragen:

Maakt mijn AI systeem keuzes die invloed hebben op mensen? Bijvoorbeeld: wie krijgt er toegang tot een dienst, product of kans?
Worden mensen beoordeeld of gescoord? Denk aan screening bij sollicitaties, hypotheekaanvragen of gedrag.
Heeft mijn AI invloed op gezondheid, veiligheid of rechten van mensen? Bijvoorbeeld in zorg, veiligheid, juridische processen of onderwijs.
Wordt mijn AI gebruikt in een gereguleerde sector? Zoals de overheid, justitie, financiën of gezondheidszorg.
Ben ik leverancier of integrator van een AI-oplossing binnen zo’n toepassing? Ook dan kun je verantwoordelijk worden gehouden onder de wet.

Beantwoord je één of meerdere van deze vragen met ‘ja’? Dan val je mogelijk onder de verplichtingen voor high-risk AI.

Wat zijn je verplichtingen?

Gebruik je high-risk AI, dan moet je voldoen aan een reeks eisen op het gebied van:

Transparantie: uitleggen wat je AI doet en waarom
Menselijke controle: zorgen dat er altijd toezicht is door een mens
Data governance: goed beheer van de data waarop je AI leert en beslist
Risicomanagement: vooraf risico’s analyseren en beperken
Documentatie: gedetailleerde technische dossiers bijhouden
Monitoring: continu toezicht op de werking van je AI

Dat klinkt misschien zwaar, maar het doel is duidelijk: veiligheid, eerlijkheid en vertrouwen.

Wat betekent dit voor het mkb?

Ook als kleinere organisatie kun je onder deze regels vallen. Werk je bijvoorbeeld met een AI-recruitmenttool of bied je AI-diensten aan zorgverleners aan? Dan gelden dezelfde regels als voor grote bedrijven. De wet maakt namelijk geen onderscheid in schaalgrootte, maar kijkt puur naar de impact van je AI.

Hoe voorkom je problemen?

Breng je AI-toepassingen in kaart: weet wat er draait en waar risico’s zitten
Check of je onder high-risk valt: gebruik de 5 vragen hierboven als start
Laat je adviseren: een specialist kan je helpen met een risicobeoordeling
Kies voor AI-oplossingen die al compliant zijn: zoals de AI Employees van Autopilots

Slim omgaan met strenge regels

De AI Act is er niet om je bedrijf tegen te houden, maar om te zorgen dat technologie eerlijk en veilig wordt ingezet. Zie het als een kans om je systemen professioneel in te richten, vertrouwen te winnen bij klanten en een voorsprong te nemen op concurrenten die (nog) niet voorbereid zijn.

Bij Autopilots ontwikkelen we AI Employees die voldoen aan de nieuwste regelgeving, inclusief transparantie, controleerbaarheid en privacy-by-design. Zo blijf jij veilig binnen de lijntjes én loop je voorop.